ام آر آی زانو یکی از پیشرفته ترین روش های تصویربرداری پزشکی برای بررسی ساختارهای داخلی مفصل زانو است. این روش با استفاده از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی، تصاویر دقیقی از استخوان ها، غضروف ها، رباط ها، منیسک ها و بافت های اطراف زانو ارائه می دهد. تصویربرداری تشدید مغناطیسی زانو به پزشک کمک می کند علت درد، محدودیت حرکت یا ناپایداری زانو را با دقت بیشتری تشخیص دهد و مسیر درمان مناسب را انتخاب کند.

امآرآی زانو چیست؟
MRI یا Magnetic Resonance Imaging نوعی تصویربرداری پیشرفته است که با استفاده از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی، تصاویری دقیق از استخوانها، غضروفها، رباطها و عضلات زانو تولید میکند. برخلاف سیتیاسکن یا رادیوگرافی، امآرآی از هیچ نوع اشعهی ایکسی استفاده نمیکند و به همین دلیل برای بدن کاملا بیضرر است.
اگر به دنبال اطلاعات دقیقتر و راهنمایی تخصصی درباره ام آر آی زانو هستید، میتوانید با دکتر علیرضا میرزاصادقی، جراح و متخصص باتجربه ارتوپدی در تهران، مشورت کنید.
در ادامه، راههای ارتباط با یکی از بهترین جراحان زانو در تهران را برایتان قرار دادهایم تا راحتتر تصمیم بگیرید و مسیر درمان را با اطمینان آغاز کنید.

فرم مشاوره رایگان با دکتر میرزاصادقی
ام آر آی زانو چه تفاوتی با عکس ساده دارد؟
بسیاری از بیماران تفاوت بین ام آر آی و عکس رادیولوژی را نمی دانند. عکس ساده بیشتر برای بررسی استخوان ها کاربرد دارد و جزئیات بافت نرم را نشان نمی دهد. در مقابل، ام آر آی زانو امکان مشاهده رباط ها، منیسک، غضروف و حتی التهاب های داخلی را فراهم می کند. به همین دلیل در آسیب های پیچیده یا دردهای طولانی مدت، پزشک درخواست ام آر آی می دهد.
بیشتر بدانید :: آیا شکستن قولنج برای بدن ضرر دارد ؟

چرا پزشک امآرآی زانو تجویز میکند؟
در بسیاری از مواقع درد، ورم یا محدودیت حرکتی در زانو نشانه آسیبهای داخلی است که در عکس ساده دیده نمیشود. پزشک برای بررسی این آسیبها MRI مفصل زانو را تجویز میکند تا بتواند وضعیت رباطها، مینیسک، غضروف و بافتهای نرم را بهدرستی ببیند. برخی از دلایل اصلی انجام ام آر آی زانو عبارتند از:
- بررسی پارگی رباطهای صلیبی (ACL و PCL)
- تشخیص پارگی منیسک زانو
- بررسی وجود مایع اضافی در مفصل (افیوژن)
- تشخیص آرتروز و التهاب مفصل
- ارزیابی وضعیت زانو بعد از جراحی
- بررسی وجود کیست یا توده در ناحیه زانو
زمانی که درد مزمن، قفل شدن زانو یا احساس بیثباتی وجود دارد، پزشک با استفاده از تصاویر ام آر آی میتواند تصمیم بگیرد که آیا درمان دارویی کافی است یا بیمار به جراحی نیاز دارد.

مراحل انجام ام آر آی زانو چگونه است؟
در مرحله اول از بیمار خواسته میشود همه اشیای فلزی مانند زیورآلات، ساعت یا کمربند را از بدن خارج کند. سپس بیمار روی تخت دستگاه MRI دراز میکشد و پای آسیبدیده در محفظه مخصوص زانو قرار میگیرد. در این زمان اپراتور از طریق میکروفن با بیمار در ارتباط است و تمام مراحل را توضیح میدهد.
در طول تصویربرداری، دستگاه صداهای منقطع و نسبتا بلندی تولید میکند که کاملا طبیعی است. بیمار باید حدود ۲۰ تا ۴۵ دقیقه بیحرکت بماند تا تصاویر واضحی ثبت شود. در پایان تصویربرداری، تخت از دستگاه خارج میشود و بیمار میتواند بلافاصله اتاق را ترک کند.
نکته مهم این است که در این روش نیازی به بستری یا استراحت طولانی نیست و فرد پس از پایان کار میتواند فعالیت روزانه خود را ادامه دهد.
برای مشاوره رایگان با دکتر میرزاصادقی فرم زیر را پر کنید:
ام آر آی زانو چه ساختارهایی را نشان می دهد؟
این روش تصویربرداری دید جامعی از مفصل زانو ارائه می دهد. استخوان ران، ساق و کشکک، غضروف مفصلی، رباط های صلیبی و جانبی، منیسک داخلی و خارجی و بافت های نرم اطراف همگی در تصاویر قابل مشاهده هستند. حتی تغییرات کوچک در بافت ها که در معاینه ساده مشخص نیستند در ام آر آی قابل تشخیص هستند.
چه کسانی نباید ام آر آی زانو انجام دهند؟
اگرچه تصویربرداری زانو با MRI ایمن است، اما در برخی شرایط باید احتیاط کرد. وجود وسایل فلزی در بدن میتواند با میدان مغناطیسی دستگاه تداخل ایجاد کند. در جدول زیر شرایطی را میبینی که لازم است قبل از انجام MRI به پزشک اطلاع داده شود:
| وضعیت خاص بیمار | توضیح |
|---|---|
| وجود پیسمیکر یا ضربانساز قلب | میدان مغناطیسی ممکن است عملکرد دستگاه را مختل کند |
| وجود پلاتین یا پیچ فلزی در بدن | باید نوع فلز توسط پزشک بررسی شود |
| ایمپلنت گوش داخلی | در بیشتر موارد MRI مجاز نیست |
| بارداری در سهماهه اول | بهتر است با نظر پزشک به تعویق بیفتد |
| ترس از فضای بسته (کلاستروفوبیا) | میتوان از داروی آرامبخش یا دستگاه MRI باز استفاده کرد |
پزشک قبل از انجام MRI تمام شرایط بیمار را بررسی میکند تا هیچ خطری در حین تصویربرداری ایجاد نشود.
آمادگی های لازم قبل از ام آر آی زانو چیست؟
پیش از انجام ام آر آی رعایت چند نکته ضروری است. این آمادگی ها به ایمنی و کیفیت تصویر کمک می کنند.
- خارج کردن اشیای فلزی
ساعت، زیورآلات و وسایل فلزی باید برداشته شوند. - اطلاع درباره ایمپلنت های فلزی
وجود پیچ، پلاک یا ضربان ساز باید به پزشک اعلام شود. - پوشیدن لباس مناسب
لباس بدون قطعات فلزی ترجیح داده می شود. - آرامش و همکاری در حین تصویربرداری
ثابت ماندن پا نقش مهمی در وضوح تصاویر دارد.
ام آر آی زانو چه تفاوتی با عکس ساده دارد؟
عکس رادیولوژی تنها استخوانها را نشان میدهد، در حالیکه اسکن زانو با ام آر آی جزئیات بافت نرم، رباطها و غضروفها را بهوضوح نمایش میدهد. به همین دلیل MRI در تشخیص آسیبهای ورزشی، پارگی رباط و مشکلات مینیسک بسیار دقیقتر است. همچنین در ام آر آی نیازی به استفاده از اشعه نیست و این ویژگی آن را نسبت به سیتیاسکن ایمنتر میکند.
ام آر آی زانو با تزریق چه زمانی انجام می شود؟
در برخی موارد برای بررسی دقیق تر، از ماده حاجب استفاده می شود. این ماده از طریق رگ تزریق شده و به تفکیک بهتر بافت ها کمک می کند. استفاده از تزریق به تشخیص پزشک و نوع مشکل بستگی دارد. همه بیماران نیاز به ام آر آی با تزریق ندارند و در بسیاری موارد بدون تزریق اطلاعات کافی به دست می آید.
خواندن و تفسیر ام آر آی زانو چپ و راست
خواندن و تفسیر تصاویر ام آر آی بر عهده پزشک، پس حتما برای بررسی با پزشک متخصص یا رادیولوژیست مشورت کنید. در هر حال اگر نتیجه نرمال بود، یعنی مشکل جدی وجود نداشته و اگر نتایج غیرعادی بود، یعنی کشیدگی یا پارگی در زانو مشاهده شده است، که به یکی از دلایل زیر رخ داده است:
- آسیب دیدن کلاهک زانو
- آسیب زانو در اثر افزایش سن
- آسیب مربوط به مینیسک یا غضروف
- آرتروز زانو
- نکروز زانو
- تومور یا سرطان استخوان
- شکستگی زانو
- تجمع مایع مفصلی پشت زانو
- عفونت استخوان
- التهاب
آیا ام آر آی زانو درد دارد؟
یکی از سوالات رایج بیماران این است که آیا انجام این تصویربرداری دردناک است یا نه. ام آر آی زانو درد ندارد و فقط نیازمند ثابت نگه داشتن پا در مدت زمان تصویربرداری است. برخی افراد ممکن است به دلیل فضای بسته دستگاه احساس ناراحتی داشته باشند که با اطلاع دادن به اپراتور قابل مدیریت است.
شایع ترین یافته ها در ام آر آی زانو کدامند؟
در بسیاری از گزارش ها یافته های مشابهی دیده می شود. پیش از فهرست موارد باید گفت که شدت هر کدام اهمیت دارد.
- پارگی منیسک
یکی از دلایل شایع درد و قفل شدن زانو است. - آسیب رباط صلیبی
به ویژه در ورزشکاران دیده می شود. - ساییدگی غضروف
نشانه تغییرات فرسایشی مفصل است. - تجمع مایع مفصلیمی تواند به دلیل التهاب یا آسیب باشد.
در وب سایت Mayo Clinic درباره تصویربرداری تشدید مغناطیسی آمده است:
“MRI uses a magnetic field and radio waves to create detailed images of the organs and tissues within the body.”
ترجمه: ام آر آی با استفاده از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی تصاویر دقیقی از اندام ها و بافت های داخل بدن ایجاد می کند.
منبع : https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/mri/about/pac-20384768
این توضیح نشان می دهد که دقت بالای این روش دلیل اصلی استفاده گسترده آن در بررسی مفصل زانو است.
مقایسه ام آر آی زانو با سی تی اسکن
برای درک بهتر تفاوت این دو روش، جدول زیر ارائه می شود.
| ویژگی | ام آر آی زانو | سی تی اسکن |
|---|---|---|
| نمایش بافت نرم | بسیار دقیق | محدود |
| استفاده از اشعه | ندارد | دارد |
| بررسی استخوان | خوب | بسیار خوب |
| کاربرد اصلی | رباط و منیسک | شکستگی های پیچیده |
فرم مشاوره رایگان با دکتر میرزاصادقی
هزینه ام آر آی زانو چقدر است و چه عواملی بر آن اثر دارد؟
هزینه MRI زانو به عوامل مختلفی بستگی دارد. نوع دستگاه، استفاده از ماده حاجب، انجام یک زانو یا هر دو، و محل انجام از عوامل مهم هستند. در جدول زیر حدود هزینهها در سال جاری آورده شده است:
| عامل تاثیرگذار | توضیح و بازه قیمتی |
|---|---|
| نوع دستگاه MRI | دستگاههای ۳ تسلا کیفیت تصویر بالاتری دارند و گرانترند |
| استفاده از ماده حاجب | افزایش هزینه حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد |
| انجام یک زانو یا هر دو | هزینه هر دو زانو حدود ۱.۵ برابر MRI یک زانو است |
| موقعیت جغرافیایی مرکز | تعرفه در بیمارستانهای خصوصی بالاتر است |
| تفسیر تخصصی پزشک | برخی مراکز هزینه تفسیر را جداگانه حساب میکنند |
ام ار ای زانوی سالم
در صورتی هیچ مشکلی وجود نداشته و علائمی از درد و یا التهاب وجود ندارد، نیازی به انجام ام آر آی نیست! زیرا این تصویر برداری برای تشخیص مشکلات مربوط به زانو انجام میشود. در مواردی که درد، نشانه های ظاهری مثل تورم، قفل شدن زانو و عدم استحکام وجود دارد، ام آر آی تجویز خواهد شد، تا پزشک بتواند مشکلات احتمالی را تشخیص دهد.
تفاوت ام آر آی زانو چپ و راست چیست؟
در اصل تفاوتی از نظر روش انجام وجود ندارد. تنها در مواردی که پزشک میخواهد دو زانو را با هم مقایسه کند، هر دو زانو در یک جلسه تصویربرداری میشوند تا تفاوت ساختارهای سالم و آسیبدیده مشخص شود. این کار به تشخیص دقیقتر علت درد کمک میکند.
مراقبت های قبل ام آر آی زانو
برای اینکه فرایند تصویربرداری راحتتر انجام شود، رعایت چند نکته ساده کافی است:
- چند ساعت قبل از MRI غذای سبک بخورید
- از پوشیدن لباسهایی با دکمه یا زیپ فلزی خودداری کنید
- اگر داروی خاصی مصرف میکنید به پزشک اطلاع دهید
- در صورت داشتن سابقه آلرژی یا بیماری قلبی موضوع را حتماً بیان کنید
- اگر اضطراب دارید، پیش از شروع تصویربرداری با پزشک صحبت کنید
انجام این توصیهها باعث میشود تصویربرداری با آرامش بیشتری انجام شود و تصاویر باکیفیتتری ثبت گردد.
آیا کودکان هم می توانند ام آر آی زانو انجام دهند؟
در صورت نیاز پزشکی، انجام ام آر آی برای کودکان نیز امکان پذیر است. تنها نکته مهم همکاری کودک در ثابت ماندن است. در برخی موارد از آرام بخش استفاده می شود. ایمنی این روش برای گروه های سنی مختلف مورد تایید قرار گرفته است.
مزایا و معایب ام آر آی زانو چیست؟
قبل از انتخاب هر روش تصویربرداری، آشنایی با نقاط قوت و محدودیتهای آن ضروری است.
مزایا:
- عدم استفاده از اشعه و ایمنی بالا
- نمایش واضح رباطها، عضلات و غضروفها
- کمک به تشخیص دقیق علت درد زانو
- امکان بررسی چند ناحیه در یک نوبت
معایب:
- زمان انجام نسبتاً طولانی
- صدای زیاد دستگاه در حین تصویربرداری
- هزینه بالاتر نسبت به عکس ساده
- محدودیت برای بیماران دارای ایمپلنت فلزی
شناخت این موارد به بیماران کمک میکند تصمیم آگاهانهتری برای انجام MRI بگیرند.
بعد از انجام ام آر آی زانو چه کارهایی باید انجام داد؟
پس از پایان تصویربرداری میتوانید به فعالیت روزانه برگردید. در صورت تزریق ماده حاجب، نوشیدن آب زیاد به دفع سریعتر آن کمک میکند. نتایج معمولاً در همان روز یا روز بعد آماده میشود.
تفسیر نهایی را فقط باید پزشک معالج انجام دهد؛ زیرا بررسی تصاویر بدون دانش تخصصی ممکن است باعث برداشت اشتباه شود.
آیا ام آر آی زانو درد دارد؟
خیر. ام آر آی هیچ دردی ندارد و تنها لازم است بیمار برای چند دقیقه بیحرکت بماند. در موارد خاص ممکن است از تزریق ماده حاجب برای وضوح بیشتر تصویر استفاده شود که تنها احساس خفیف سوزن در بازو ایجاد میکند.
سوالات متداول ام آر آی زانو
نوع تصویربرداری و مشکلی که برای آن مراجعه کردید، در مدت زمان تصویر برداری موثر است اما به طور معمول کمتر از 30 دقیقه به طول می انجامد.
مراکز طرف قرارداد با بیمه تامین اجتماعی هزینه کمتری دریافت کرده و یا حتی ممکن است این آزمایش را رایگان انجام دهند.
خیر، این روش کاملاً ایمن است و حتی برای کودکان و سالمندان هم قابل انجام است.
در بیشتر موارد نیازی به ناشتا بودن نیست مگر آنکه ماده حاجب تزریق شود که در آن صورت بهتر است ۴ ساعت قبل از آن غذا نخورید.
نتیجه گیری
ام آر آی زانو ابزاری دقیق برای تشخیص آسیبهای مفصل، رباطها و غضروف است. این روش بدون درد و ایمن است و اطلاعاتی ارائه میدهد که در هیچ روش تصویربرداری دیگری قابل مشاهده نیست. با انجام آن میتوان از درمان اشتباه یا جراحی غیرضروری جلوگیری کرد. اگر دچار درد یا تورم زانو هستید و پزشک انجام MRI را توصیه کرده است، نگران نباشید. فرایند سادهای پیش رو دارید که به تشخیص دقیقتر و درمان بهتر کمک میکند.